Roja Pisporiyê ya 16emîn ji bo Roja Zimanê Dayikê hat lidarxistin

Roja 20ê Sibata 2026an bi boneya Roja Navneteweyî ya Zimanê Dayikê Roja Pisporiyê ji aliyê Akademiya Yekmalê ve bi sernavê „Beşdariya dêûbavan di dibistanan de - girîngî û potansiyela waneyên zimanê dayikê“ bi awayek serhêl hat lidarxistin.

Me pisporên ji qada perwerdehiyê, zanist, rêveberî û civaka sivîl anîn cem hev da ku li ser rola pirzimaniyê û beşdariya dêûbavan ji bo dadperweriya perwerdehiyê gotûbêj bikin.

Piştî axaftina bixêrhatinê ji aliyê Günay Darici, Rêvebera Giştî ya komeleya Yekmalê û Akademiya Yekmalê, Katharina Niewiedzial, Berpirsyara Senata Berlînê ya ji bo karûbarên Beşdarî, Întegrasiyon û Koçberiyê, herweha Anja Treichel ji Tora Dêûbavan a Rêxistinên Koçberan ên ji bo Perwerdehî û Beşdariyê (bbt) di axaftinên xwe yên vekirina bernameyê de tekez li ser girîngiya siyasî ya perwerdehiya bi zimanê dayikê ji bo derfetên wekhev û beşdariya demokratîk kirin. Katharina Niewiedzial eleqeya xwe ya taybetî ji bo encamên lêkolînê yên ku hatin pêşkêşkirin û danûstandinên din nîşan da.

Dr. Erkan Gürsoy ji Zanîngeha Duisburg-Essen, IfSM, pêşkêşiyek li ser "Pirzimanî bêyî derfetên wekhev" pêşkêş kir. Wî bal kişand ser alingariyên pêkhateyî yên ku rastî malbatan tên di jiyana pirzimanî de û rola ku saziyên perwerdehiyê dikarin di bihêzkirina van çavkaniyan de bilîzin. Piştî vê yekê, Münevver Azizoğlu Bazan û Dr. Handan Çağlayan encamên lêkolîna xwe ya li ser “Bandora waneyên bi zimanê dayikê li ser beşdariya perwerdehiyê ya dayik û bavên xwedî paşxana penaberî û koçberiyê” pêşkêş kirin. Encam nîşan dide ku hînkirina zimanê dayikê ne tenê pêşveçûna zimanê zarokan pêş dixe, lê di heman demê de piran di navbera dibistan û malê de jî ava dike. Bi vî awayî beşdarî bi awayekî domdar hêzdar dibe.

Di çarçoveya Roja Pisporiyê de du workşopên hevdem hatin pêkanîn û bûne derfetek ji bo danûstandineke kûr.

• Dr. M. Şerîf Derînce ji Zanîngeha Hamburgê di workşopa xwe ya bi zimanê Kurdî de, bal kişand ser Rol û potansiyela bi hev re karkirina Dêûbav û xebatkarên Perwerdehiyê ji bo waneyên Kurdî di dibistanan de.
• Philipp Bieseke û Maryna Markowa xebatkarên komeleya Yekmalê behsa konsepta Çembera Hêzdarkirinê li ser mijara Dîzayînkirina beşdariya Dêûbavan li gor hestyariya li hember cudakariyê kirin.

Di workşopan de behsa rêbazên pratîk, ezmûnên ji xebatên perwerdehiyê û alingariyên pêkhateyî hat kirin. Hat zelalkirin ku beşdariya dêûbavan wê demê serketî dibe ku pirzimanî wekî çavkaniyek were nas kirin, zimanên dayikê bi awayekî pêkhateyî werin bihêzkirin û perspektîfên rexnegir ên li hember cudakariyê bi berdewamî werin bicîhkirin.

Di dawiyê de Cornelia Rasulis, Rêvebera Giştî ya Akademiya Yekmalê encamên sereke yên Roja Pisporiyê bi kurtasî pêşkêş kirin û spasiya hemû beşdaran kir.

Em spasiya Berpirsyariya Senata Berlînê ya ji bo karûbarên Beşdarî, Întegrasiyon û Koçberiyê dikin ji bo piştgiriyê, herweha spas ji bo hevkara/ê me Tora Dêûbavan a Rêxistinên Koçberan ên ji bo Perwerdehî û Beşdariyê (bbt)), Tora BEFaNê û projeya me ya WIRKT! - ji bo alîkariya wan. Herweha spasiyek ji dil ji hemû beşdaran re ji bo danûstandina wan a dilsoz û beşdariyên wan ên hêja.